>> Lần đầu kiểm định bốn chương trình đào tạo chất lượng cao
>> Các ĐH 'quên' lập Hội đồng trường vì sợ… chia quyền

Vấn đề chất lượng giáo dục đại học (ĐH), học phí, xã hội hoá giáo dục… cũng được đề cập trong buổi làm việc.

Khó đền bù, giải tỏa

Theo PGS. TS Ngô Hướng, Hiệu trưởng ĐH Ngân Hàng TP HCM, nhiều trường đang vướng vấn đề đền bù giải tỏa để xây dựng, mở rộng cơ sở vật chất. ĐH Ngân hàng được chính quyền cấp 10 ha đất ở huyện Nhà Bè để xây dựng cơ sở mới, song thành phố đề nghị trường “ứng trước kinh phí” thực hiện để đẩy nhanh tiến độ. Để đền bù giải toả xong phần đất này phải tốn khoảng 50 tỷ đồng, trong khi kinh phí hoạt động mỗi năm của trường cũng chỉ chừng đó (Nhà nước cấp 10 tỷ đồng). “Số tiền này chỉ vừa đủ trả lương 200 giảng viên cơ hữu, đầu tư trang thiết bị… Nếu trường dùng kinh phí này để đền bù giải toả thì phải ngưng hoạt động 1 năm? Thạnh phố giao cho trường bài toán không có lời giải”, ông Hướng nói.

Theo ông Lê Minh Hồng, Phó chủ nhiệm Ủy ban Văn hoá giáo dục, thanh niên và thiếu niên nhi đồng, thành viên Đoàn Giám sát Ủy ban thường vụ Quốc hội, dự án cơ sở mới của ĐH Văn hiến TP HCM có diện tích 5,6 ha cũng đang vướng vấn đề tái định cư nên tiến độ không theo kế hoạch.

Cần xếp loại các trường ĐH… Trường nào tốt, đào tạo chất lượng thì có thể xây dựng cơ chế học phí riêng”.

Ông Lê Văn Học, Phó chủ nhiệm Ủy ban Văn hoá giáo dục, thanh niên và thiếu niên nhi đồng, thành viên Đoàn Giám sát Ủy ban thường vụ Quốc hội, nhận xét: “ĐH Kinh tế quốc dân cũng vướng vấn đề này nên 10 năm nay vẫn chưa hoàn thành dự án xây dựng với vốn đầu tư 900 tỷ đồng. Việc xây một toà nhà, hoặc một cơ sở trường học mà kéo dài 10, 20 năm là không thể chấp nhận được”.

Ông Nguyễn Thành Tài, Phó chủ tịch thường trực UBND TP HCM, cho rằng, nếu Nhà nước quy định giao đất “sạch” cho trường thì UBND TP HCM sẽ có cơ sở để thực hiện. “Thực tế, việc phân quyền chịu trách nhiệm về vấn đề giáo dục ĐH nói riêng và giáo dục nói chung hiện chưa rõ ràng”, ông Tài nói.

Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng GD-ĐT Nguyễn Thiện Nhân cho biết, Chính phủ đã giao Bộ Tài nguyên và Môi trường, và Bộ Xây dựng quy hoạch lại đất đai trường học. Các văn bản pháp lý đang được hoàn thiện và sẽ có cơ chế về vấn đề này trong thời gian tới. 

Vướng cơ chế học phí

Một vấn đề khác cũng được bàn luận nhiều là học phí và chất lượng giáo dục ĐH. Theo nhiều chuyên gia giáo dục, với mức học phí quy định như hiện nay, khó đòi hỏi chất lượng đào tạo ở bậc ĐH. GS Phạm Phụ nhận định, chất lượng giáo dục khó được nâng cao nếu cứ loay hoay với cơ chế tài chính khiến các trường bị động.

Ông Đào Trọng Thi - Chủ nhiệm Ủy ban Văn hoá, giáo dục, thanh niên và thiếu niên nhi - nói: “Chúng ta cần xếp loại các trường ĐH. Từ đó trường nào tốt, đào tạo chất lượng thì có thể xây dựng cơ chế học phí riêng. Trường nào chất lượng thì phải xây dựng mức học phí tương xứng, có như vậy mới công bằng. Nếu “cào bằng” học phí các trường công lập như hiện nay thì không ổn”.

Băn khoăn xã hội hóa giáo dục Trong buổi làm việc hôm qua, GS Nguyễn Ngọc Trân, nguyên Phó chủ nhiệm Ủy ban Đối ngoại của Quốc hội, nhận xét: “Chúng ta đang kêu gọi về xã hội hoá giáo dục, nhưng chưa cụ thể hoá được ý tưởng này. Chúng ta đừng hô hào như thể hiện trách nhiệm của mình với xã hội mà không biết thể chế hoá hoạt động ra sao. Làm như vậy chẳng khác nào chỉ là… lừa bịp!”. GS Phạm Phụ nói rằng, chủ trương xã hội hoá giáo dục đã có 12 năm nay, nhưng nhiều người hiểu rất mơ hồ về vấn đề này, dẫn đến việc thực hiện kém hiệu quả.